Ein del av materialen som er brukt til å byggje opp dette, er det Svein Vassbotn (78) frå Volda som har laga på saga si i Vassbotn. Nyleg var han på besøk i barnehagen. Han synest det er flott at ein barnehage tek vare på gamle tradisjonar. - Eg har tidlegare levert til dømes benkar og anna sløydmateriale til skular og barnehagar, men aldri før har eg levert materiale til gapahuk, ”trollebord” og stabbur. Det er artig at ein barnehage ynskjer å reise slike bygg. Stabburet ser bra ut så langt som det er komme no, seier Svein Vassbotn. Røffe vindskeier: Vaktmeister i barnehagen, Knut Halse, spør om Vassbotn kan skaffe vindskeiar til stabburet som er i ein litt røff villmarksstil. Jau - det trur den røynde sagarbeidaren skal gå greit. Medan praten går laust mellom dagleg leiar Frank Vidar Andersen i Liadal barnehage, Knut Halse og Svein Vassbotn ute, har borna nett gått inn denne ettermiddagen. Det er regn og mykje vind. Vassbotn er imponert over det store utadørs trebordet som dei har fått laga til i barnehagen. - Kva har de smurt inn dette bordet med? Undrar voldingen. Og han får gode svar om kvifor Frank Vidar og Knut har nytta ulike typar oljar til det og det. Prat i Halse-stabburet: Då Knut høyrde at det skulle komme voldabesøk til barnehagen, var han snar og fyrte opp vedomnen i sitt eige stabbur. Det huset står i hagen hans på Liadal. Dermed vart det etter ei synfaring ute, tid til å ta seg ein prat inne i det ærverdige stabburet som Halse-familien har teke vare på og bygd på. Truleg der ”innrommet” i stabburet som vart flytta frå Vartdal til Liadal og gjenreist i 1994 kanskje så gamalt som kring 150-200 år. Karane er opptekne av å gje nye generasjonar nordmenn kunnskap om dette som går på trevirke, byggjemateriale og byggjeskikkar. - Eg hugsar før då var det alltid ei lærarinne i Volda som årleg tok med seg skuleklassar og besøkte meg på saga. Dei siste åra har det ikkje vore mykje skulebesøk. Det er synd om kunnskapen skal forsvinne når vi ”gamlekarane” er borte. Eg lurer også litt på kva dei lærer når dei har sløyd på skulen i våre dagar. Er det framleis mange lærarar som har interesse og utdanning i trearbeid? Undrar Svein Vassbotn. Framtida på sløyden: Dei andre to karane er heller ikkje så sikre på korleis det vert med allsidige sløydlærarar i framtida. Kanskje det difor er ekstra viktig å gje barnehageborna ei interesse i den lei? - Vi lærer borna å telje årringane og så forklarar vi dei kva det har å seie at nokre tre veks raskt og andre seint. Vi kan vel kalle dette ei grov kunnskapsformidling til borna, framheld Frank Vidar Andersen. - Veit de, viss eg var 25 år i dag, skulle eg ha satsa på ei skikkeleg sag. Det er mykje tømmer og mykje skog i Ørsta og Volda, slik at det burde vere eit godt grunnlag for å drive sagarbeid her, seier Svein Vassbotn. Årringane fortel svaret: Voldingen har arbeidd på sagbruket som bestefaren hans starta heilt frå han var kring 14 år gamal. Sjølv kan han vise fram ti heile fingrar, men ikkje alle i familien hans har vore like heldige i omgangen med sagene. Bestefaren hans var uheldig å kappa av fleire fingrar. - Eg fekk ein gong inn ei gran frå Rotsetstranda. I henne hadde det vore feste ein løypestreng. Eg saga dei boltane som var inni treet rett av, men då var det mest ikkje tenner igjen i saga, fortel sagarbeidaren med eit lurt glimt i auga. Knut Halse hadde også ei historie på lager om eit liknande tilfelle. Det var ein gong det skulle fellast nokre store tre ein stad i Volda og midt inni trea vart det funne mange spikrar. Dei eldste karane i hogstlaget undra seg over kva ”gutfantar” det var som hadde gjort ugang no. Dei yngste meinte det skulle verte ei råd å finne ut av det. - Det er berre å telje årringane det, sa dei. Etter kvart spakna dei eldste karane, for årringane viste at det truleg var dei eldste som i sin ungdom hadde banka spikrane inn i trea?. Lefsebaking i stabburet: Dagleg leiar Frank Vidar Andersen fortel at barnehagen ynskjer å samarbeide med sanitetsforeininga i bygda om mellom anna lefse- og flatbrødbaking i stabburet. - Vi har allereie no eit godt samarbeid med sanitetsforeninga på Liadal. Vi ynskjer å utvide dette samarbeidet. Når vi etter kvart får på plass ein vedomn, så skal vi prøve å bake lefser og flatbrød i stabburet. Då vil vi starte med å snakke om kornet og korleis dette vert teke til kverna for å verte male til mjøl. Det stod tidlegare eit kvernhus like ved barnehagen. Dette vart heldigvis berga under flaumen for ei tid tilbake, men er no enno ikkje komme på plass ved elva igjen, men det kjem. For å auke bruken av bygget, vert det lagt inn straum i stabburet. Dei tilsette gler seg til å sjå korleis borna kan nyttiggjere seg det nye huset og korleis dei kan formidle både gamle baketradisjonar og kunnskap om gamle byggjeskikkar vidare til nye generasjonar. - I stabburet kjem vi også til å hengje opp ein del gamle ting og bilde som vi ynskjer å formidle kulturhistorie til borna gjennom. Slik kan vi fortelje kor ting vart gjort før i tida og litt om kvifor. Til dømes vil vi hengje opp eit bæretre, og vise korleis ein her til lands bar vatn med det tidlegare. Og bæretre er framleis i bruk ein del stadar i verda. Vi tenkjer oss at dette vert eit levande museum og eit brukshus til forskjellige aktivitetar. Vi trur dette skal verte eit kjekt tillegg til den eksisterande bygningsmassen vår, og til den flotte naturen som omgjev oss her på Liadal, seier Andersen.

- For eit flott ?trollebord? de har laga til. Kva har de smurt det inn med? Undra sagarbeidar Svein Vassbotn (78) då han nyleg besøkte Liadal barnehage og fekk omvising av Knut Halse (t.v.) og Frank Vidar Andersen (t.h.). (Foto: Hjørdis Almelid Vikenes)